22.8 C
Скопје
23/06/2024 06:23
МАКТЕЛ

  

     

 

Најавата за нов заем очекувана, поважно е од каде и под кои услови ќе биде земен и како ќе биде потрошен, сметаат експертите

      

Нема ништо неочекувано во најавата да се земе заем, многу поважно е од каде ќе се обезбеди и под кои услови, велат експертите по најавите на лидерот на ВМРО-ДПМНЕ и мандатар на новата влада Христијан Мицкоски за задолжување од една милијарда евра од друга влада. Иако тој не открива детали под кои услови ќе се земе заемот и од каде, за стручната фела важно е да има продуктивна употреба на заемите која ќе овозможи економски раст.
Трите приоритети на кои треба да се насочи новата влада, според нив, се забрзан економски раст, продолжување на евроинтегративниот процес и борба против корупцијата. Посочуваат дека е потребно создавање одржлива и продуктивна економија базирана на иновации, претприемништво, ефикасна работна сила која е силно интегрирана во регионалните и глобалните економски текови, зајакнување на институционалната структура и одржливи реформи во здравствениот, образовниот и социјалниот систем…

   

Задолжувањето да биде насочено кон продуктивни инвестиции кои ќе овозможат долгорочен економски раст
Професорот Борче Треновски од Економскиот факултет при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ вели дека во моментот е неблагодарно да се дискутира за најавениот заем затоа што нема доволно детали, но посочува дека задолжувањето треба да биде насочено кон продуктивни инвестиции кои ќе обезбедат економски поврат што ќе овозможи сервисирање на долговите и дополнително национален развој.

 

– Сведоци сме дека изминатите години редовно нашата земја се задолжува, притоа искористувајќи дел од новите заеми за враќање на старите, а дел за правење нови јавни расходи, што постепено го кумулираше нашиот долг. Ова го кажуваме од причина што од потенцијалната нова Влада беше најавена една милјарда задолжување под поволни услови и ова го отвори прашањето – дали во иднина нешто ќе се промени, што ќе значи ова ново задолжување. Имајќи предвид дека се уште немаме доволно информации за оваа најава за задолжување, неблагодарно од наша страна е да шпекулираме за детали, меѓутоа може да продискутираме за определени аспекти кои можеби ќе фрлат малку светлина за окружувањето во кое потенцијално би се задолжиле, вели Треновски во изјава за МИА.

   

     

Со последното зголемување на три проценти на референтната каматна стапка граѓаните може да очекуваат во догледно време каматните стапки како депозитите, така и на кредитите да се зголемуваат
Посочува дека обезбедувањето на поволно задолжување е добредојдено, но дека од особена важност е да има информација за евентуално дополнителните услови, кои би го придружувале ова задолжување, односно кои би биле евентуалните економски и други трошоци/барања што ги носи истото.

– Во услови кога веќе имаме ниво на јавен долг на граница на фискалната одржливост (кога секако ќе треба да враќаме стари долгови), а од друга страна меѓународните финансиски пазари се уште се „затегнати” како резултат на изминатите кризи – обезбедувањето на поволно задолжување секогаш е добредојдено, но воедно претставува и предизвик (од каде ќе се обезбеди ова задолжување, кои ќе бидат условите за истото …). Секое задолжување, од искуство од институционалните инвеститори е поврзано со определени барања/правила/реформи покрај главницата и каматата – барања кои даваат некоја гаранција за продуктивна употреба на средствата или зајакнување на менаџментот со јавните средства и долгот, појаснува Треновски.Во однос на намената на најавеното задолжување од една милјарда, според Треновски, постои можност дел од средствата да бидат наменети за раздолжување од старо задолжување.

– Знаеме дека следната година веќе доспева позначајна сума на старо задолжување и раздолжувањето ќе биде една од фискалните потреби, кои ќе се појават и можат да апсорбираат значаен дел од очекуваната милјарда – што доколку навистина е поволно и без дополнителни национални трошоци може да направи определени заштеди. Доколку не се искористи за раздолжување – јасно е дека досега ефикасноста на системот на јавни расходи беше особено ниска и нашата интерна контрола и приоритизација на расходите беше недоволно организирана – што го отвара прашањето дали оваа милјарда или некоја нова ако дојде, ќе биде употребена за продуктивни расходи кои ќе овозможат национален развој и ќе го зголемат нашиот потенцијал да ги вратиме долговите, потенцира професорот Треновски.
За професорот Бранимир Јовановиќ од Виенскиот институт за меѓународни економски студии нема ништо неочекувано во тоа што новата влада најавува задолжување бидејќи, како што вели, фискалната ситуација во земјата не е сјајна.

– Буџетскиот дефицит во првите три месеци изнесува околу девет проценти од БДП, и само во овие три месеци е потрошена скоро една половина од вкупниот проектиран дефицит за целата година. Сепак, малку е тажно што првата работа која ја најави новиот премиер на економски план е даке ќе се задолжи милијарда евра, вели Јовановиќ за МИА.
Ако сакате да ја поттикнете економската активност мора да ја стимулирате потрошувачка, тоа е еден од основните постулати за справување со секоја криза, порача вечерва поранешниот советник во
Проблематично, според него, е тоа што во јавноста проструила информација дека милијардата ќе биде земена од Унгарија која, како што посочува, не е земја која плива во пари и во голема мера зависи од буџетските трансфери од ЕУ.

– Ова отвора бројни прашања, како на пример – зошто Унгарија би ѝ дала пари на Македонија, што ќе бара за возврат, дали бегалецот Груевски е некако во игра, дали ова е можеби вовед во негово враќање во државата, дали Македонија тргнува по патот на Унгарија, која важи за една од најпроблематичните членки на ЕУ?, прашува Јовановиќ.
Економијата да биде во фокусот на новата влада, но и одржливи реформи во повеќе сектори
Фокусот на новата влада, според академик Таки Фити, треба да биде економијата, односно забрзувањето на економскиот раст, бидеќи во моментот, смета дека имаме ниски стапки на економски раст и развој, многу ниска продуктивност на трудот и слаба конкурентност на економијата. Потребно е, вели тој, и забрзување на европските интеграции, но и борба против корупцијата.

– За да се забрза економскиот раст и развој има нешто што е многу значајно и што влијае врз бизнис климата и можностите за инвестирање во Македонија, а тоа е борбата против корупцијата. Тоа е рак рана, бидејќи стана системска, ја има на сите нивоа не само кај јавните набавки и кај централната влада, туку и кај општините и сите сектори, кај граѓаните…. Митото и корупцијата станаа вообичаена работа. Тоа му прави големи штети на економскиот раст и развој. Дејствува и на репутацијата на земјата ја влошува бизнис климата, ја намалува склоноста на инвсетирање, не само на странските инвеститори кои што не сакаат да даваат мито за да добијат некакви привилегии, туку и кај нашите, истакнува академик Фити.

Потребен е поповолен даночен третман на иновативните тутунски производи, истакна академик Таки Фити на научната дискусија по повод завршувањето на мултидисциплинарниот проект „Социјален прист
Со цел остварување на долгорочен развој и просперитет, професорот Треновски, смета дека е неопходно конечно да се почне со долго очекуваните структурни реформи, кои ќе овозможат системска промена во земјата зајакнувајќи ја нејзината економска социјална и институционална основа.

– Се надеваме дека новата влада конечно ќе направи обид да воспостави основа за национален консензус за промени во неколку клучни области: Создавање одржлива и продуктивна економија базирана на иновации, претприемништво, ефикасна работна сила која е силно интегрирана во регионалните и глобалните економски текови. Зајакнување на институционалната структура преку создавање на силни/ефикасни, деполитизирани, отчетни институции и администрација, кои ќе бидат отпорни на корупција, ќе обезбедат владеење на правото, гарантираат имплементација на законските решенија и силна поддршка на бизнис секторот и граѓаните на нашата земја, посочува Треновски.

Потребни се, смета тој, и одржливи реформи во здравствениот, образовниот и социјалниот систем, како и вистинска децентрализација кои ќе обезбедат ефикасни услуги за граѓаните, рамномерен развој на земјата и национална благосостојба.Приоритети во јавното трошење
Без разлика дали државата ќе се задолжи сега или подоцна, експертите сметаат, дека е неопходно да се зајакне системот за приоритизација во јавното трошење, да се обезбеди вредност за пари и транспарентно да се постави финансиска рамка во која би се реализирале средствата.

– Задолжувањата има логика ако обезбедат „вредност за парите” ако можете истите да ги вратите, со нив да обезбедите национален развој, без притоа да имате економски, социјални или политички трошоци за вашата земја. Меѓутоа кругот на задолжување тешко се контролира и да не заборавиме дека нашата следна тема и фокус треба да биде на фискалната консолидација, користењето на националните фискални резервоари, зајакнување на фискалниот простор и намалувањето на јавниот долг, смета Треновски.
Професорот Јовановиќ забележува дека новата влада нема намера да направи суштинска промена и дека ќе продолжи со досегашниот неолиберален модел заснован на мала држава, ниски даноци, примат на приватниот сектор и фокус на странските инвестиции.

– Овој модел во Македонија, со мали варијации, се применува веќе 30 години и е главната причина зошто доходот по глава на жител во земјата е само 40 отсто од просекот во ЕУ, сиромаштијата е преку 20 проценти, а нееднаквоста е највисока во Европа. За да има осетно подобрување на животниот стандард, потребно е да се отфрли овој модел и да се премине на модел со многу поголема улога на државата во економијата, преку индустриска политика, вложувања во инфраструктура, здравство, образование и други јавни услуги, и редистрибуција од богатите кон сиромашните, смета Јовановиќ.
Тој посочува дека изборната програма на ВМРО – ДПМНЕ во економската сфера не влева оптимизам и оти за жал единствената промена најавена пред изборите во однос на СДСМ било дека нема да ги зголемуваат платите, што, како што вели Јовановиќ, би значело запирање на единствената колку-толку добра политика на претходната влада.

    

Најново

ФОТО НА ДЕНОТ: Не е Халкидики, Трпејца е!

Sase Ivanovski

ШОФЕР НА АВТОБУС СКОПЈЕ – ОХРИД ЦЕЛ ПАТ СИ КУЦА НА МОБИЛЕН И ПЦУЕ ПО ПАТНИЦИТЕ

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ИНТЕРЕСЕН МОМЕНТ ОД ДЕНЕШНАТА СЕДНИЦА ЗА ИЗБОР НА НОВА ВЛАДА: Ковачевски му покажа смешна фотка на Гаши, овој се згази од смеење

Sase Ivanovski

Османи на средба на министрите за надворешни работи на Западен Балкан и Пријатели на Западен Балкан во Виена   “Квалификувано мнозинство и постепена интеграција за европеизација на Западен Балкан”

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) АПАСИЕВ ШОУ: Зошто мене како пратеник треба да ми е битно што Мицковски објавил труд за триење при вибрации и трикција на барабан сопирачки?

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВМРО-ДПМНЕ молчи за зголемување на платите,  што ќе се случи со просечната плата од 41.085 денари?

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) Апасиев распали во Собрание: Го из*упивте народот, вие сте плагијатори и елита а не реформатори!

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ЈАУЛЕСКИ ЈА НАРЕЧЕ ПЕТРОВСКА НЕСУДЕНА РАПЕРКА

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ПЕТРОВСКА ДО БЕНДЕВСКА: КОГА ТРЕБАШЕ ДА СТАНЕШ ДИРЕКТОРКА НЕ МОЖЕВМЕ ВО СДСМ ДА КРЕНЕМЕ ГЛАВА ОД ТВОИТЕ ПОРАКИ И ПОВИЦИ, КОГА НЕ ТЕ СТАВИВМЕ НА ПРАТЕНИЧКА ЛИСТА ПРЕМИНА ВО ЗНАМ

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) Хеликоптер на МВР со исфрлени над 25 тони вода го стави под контрола пожарот во кичевско

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) БЕНДЕВСКА И СЕ ЗАКАНИ НА СЛАВЈАНКА ДА НЕ ПРЕТАЛА ОТИ ЌЕ ПОТОНЕЛА ВО КАЛ

Sase Ivanovski

Координаторот на пратеничката група на Движењето ЗНАМ Бобан Карапејовски: Во името на пратеничката група на ДвижењетоЗНАМ, сакам да истакнам дека ние ќе ја поддржиме Владата и искрено веруваме во остварувањето на сите програмски и стратегиски начела

Sase Ivanovski

Милошоски: СДСМ кои го потпишаа Преспанскиот договор периодов координирано напаѓаат заедно со грчката страна

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ПРАТЕНИКОТ САЛИ МУРАТ ПОБАРА ДА СЕ ЗБОРУВА И НА ТУРСКИ ВО СОБРАНИЕТО: Тоа беше дозволено од 1946-та до 1990-та

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ПЕТРОВСКА: Лицемерие за стратешките интереси на земјата е кандидат за министер да биде следбеник на режимот на Путин

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ТРАЈЧУЛОВСКИ: Во програмата на Владата има само продолжување на проектите на СДСМ во делот на инфраструктурата

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ПРАТЕНИКОТ НА ВМРО ДПМНЕ БОЈАН СТОЈАНОВСКИ ГО НАРЕЧЕ ВЕНКО ФИЛИПЧЕ ДОКТОР МЕНГЕЛЕ

Sase Ivanovski

Даниел Стојчевски пратеник од Движењето ЗНАМ-За наша Македонија до Оливер Спасовски: Човекот кој што свесно го блокираше Куманово поради лична суета и политички пресметки, да има доблест, да го послуша гласот на граѓаните и да се повлече од политиката

Sase Ivanovski

Тошковски му беше десна рака на „Миле ми текна“, Муцунски е полош градоначалник и од Марин – Апасиев со критики за предложените министри

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) МИЛЕ ТАЛЕСКИ: Прво нешто што направивте како нова власт ја задолживте државата за една милијарда евра, многу лош старт

Sase Ivanovski

МАКЕДОНИЈА Е ПРЕД НОВ ПОЧЕТОК Следува целосна трансформација, ресетирање на системот и владеење на правото, вели Ковачки

Sase Ivanovski

Сајкоски: Програмата на Владата е реална и остварлива, Македонија конечно ќе зачекори напред

Sase Ivanovski

Таравари во понеделник ќе ги разреши економските директори на клиниките

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) СПОРТСКИОТ НОВИНАР МИЈАЛЧЕ ДУРГУТОВ ИЗВЕСТУВА ОД ЕВРОПСКОТО ПРВЕНСТВО ВО ГЕРМАНИЈА

Sase Ivanovski

Филипче: Нема да има привилегирани поединци на сметка на запоставување на мнозинството

Sase Ivanovski

УЖАС ВО ПРИЛЕП: Куче скитник нападнало жена – до смрт го изгризало кучето миленик

Sase Ivanovski

Уште гори кај кичевско Цер

Sase Ivanovski

На Мицкоски не му требаат 100 дена меден месец – одговорност за секој криминал и инвестиции

Sase Ivanovski

Организаторите на парадата на гордоста со препораки до посетителите

Sase Ivanovski

Македонец спаси французин кој се давел во морето на една од плажите на островот Крф

Sase Ivanovski

Ковачевски малтене го земаа за рака и го седнаа, вели Деспотовски

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВО КИНА ЗА ВОЗАЧКА СЕ ПОЛАГА ВИРТУЕЛНО

Sase Ivanovski

Деспотовски: Покренавме бран на промени во СДСМ, ја враќаме моќта кај луѓето

Sase Ivanovski

ВМРО-ДПМНЕ ги излажа граѓаните дека прва одлука ќе биде промена на Преспанскиот договор, вели пратеникот Талески

Sase Ivanovski

Апасиев: Требало да пишете Република Северина Македонија оти го издупивте народот

Sase Ivanovski

АЈМО НАРОДЕ, ШТОМ СЕ ВРАТИТЕ ОД ГРЧКА

Sase Ivanovski

Од утре попладне пороен дожд и грмежи

Sase Ivanovski

Грчките медиуми пишуваат за нова провокација: Мицкоски трипати ја нарече неговата земја „Македонија“

Sase Ivanovski

СКАНДАЛОЗНО: КЕЛНЕР ВО ПРИЛЕПСКИОТ РЕСТОРАН ОНИКС ГО ИЗБРКАЛ НОВИНАРОТ САБРИОСКИ КОЈ Е РОМ СРЕДЕ БЕЛ ДЕН ЗАТОА ШТО НЕМАЛ РЕЗЕРВАЦИЈА?!

Sase Ivanovski

ДИЗАЈНОТ НА СТЕЛТ БОМБАРДЕРОТ НА САД Б2 Е ПОЗАЈМЕН ОД МАЈКАТА ПРИРОДА

Sase Ivanovski

Мораме да расчистиме со носење одлуки во одбрано друштво, без членството, вели Петровска

Sase Ivanovski

ТЕТОВАЖА НА ДЕНОТ

Sase Ivanovski

И денеска пекол – температури до 40 степени

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) НЕВЕРОЈАТНО: ТРАМП ГО ОБВИНИ НАТО И ЗЕЛЕНСКИ ЗА ВОЈНАТА ВО УКРАИНА, РУСИЈА МОРАЛА ДА НАПАДНЕ?!?!

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) САХАРСКИОТ ПЕСОК СТИГНА ДУРИ ГО СКАНДИНАВИЈА

Sase Ivanovski

Денеска е Задушница, утре Педесетница (Духовден)

Sase Ivanovski

ДАНИЕЛА НИКОЛОВА ОД СДСМ: Предложените имиња за Владата се стари кадри на Груевски и луѓе како Муцунски кои не направиле ништо како градоначалници

Sase Ivanovski

За Спасовски програмата на новата власт е манипулативна- во неа нема ниту укинување на Преспанскиот, договорот со Бугарија и менување на преговарачката рамка

Sase Ivanovski

СОПРУГ СИ ЈА УБИЛ СОПРУГАТА ВО ВОЖДОВАЦ, БЕЛГРАД

Sase Ivanovski

Унгарските медиуми: Заемот од милијарда кон Македонија е историски најголем кој Унгарија некогаш некому го дала

Sase Ivanovski

МНР: Македонката која загина во Грција имала 29 години, а тешко се повредени уште две 24-годишни девојчиња

Sase Ivanovski

ФОКУС: Влада со 24 члена – Македонија како африканските земји и како Србија на Вучиќ!

Sase Ivanovski

Во новата Влада ќе има 20 мажи и три жени, просечната возраст 47 години

Sase Ivanovski

Мицкоски: Доаѓа времето кога татковината треба да направи повеќе за граѓаните, прва инвестиција во вторник

Sase Ivanovski

Петровска: Зад мене не стои ниту еден поранешен претседател на СДСМ и тоа е мојата предност

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) КАКО ИЗГЛЕДАЛА ЕВРОПА ПРЕД 100 ГОДИНИ: Барселона, Лондон, Милано, Амстердам, Парис…

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) МИЦКОВСКИ: НА КОЈ НЕ МУ СЕ РАБОТИ, НЕКА СЕ ОТКАЖЕ НА ВРЕМЕ ОД ФУНКЦИЈАТА

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) МИЦКОВСКИ ВО СВОЕТО ПРЕМИЕРСКО ЕКСПОЗЕ: Од она што го дознаваме за состојбите во државата, ситуацијата е рамна на клиничка смрт

Sase Ivanovski

Мицкоски во своето експозе ја нарече државата Македонија, вети дека ќе продолжи поддршката на Украина: Да ја обновиме довербата во институциите и да ја направиме Македонија место на просперитет, правда и надеж за сите

Sase Ivanovski

Пентагон: Употребата на оружје на Украина од САД не е ограничена само на Харков

Sase Ivanovski

Фронтот ќе го брани балансерот со писма до ЕУ и САД

Sase Ivanovski

Грчкото МНР со поддршка и солидарност за Кипар по заканите од Хезболах

Sase Ivanovski

Нови детали за трагедијата во Обровац во која загина дете при експлозија

Sase Ivanovski

Најголема нарачка за муниција за Украина доби германската компанија Рајнметал

Sase Ivanovski

КАДЕ СЕ ПАРИТЕ: БЕЗ ДОБРО СМЕТКОВОДСТВО, НЕМА ДОБРО ДА СЕ ПОЛНИ ДРЖАВНАТА КАСА СО ДАНОЦИ

Sase Ivanovski

(Видео) Деветгодишно момче загина во Бразил во несреќа на тренинг за мото трка

Sase Ivanovski

Нивото на образование на родителите во Германија има големо влијание врз децата

Sase Ivanovski

Аналитичари: По гафот на претседателката, Мицкоски смисли излезна стратегија за името

Sase Ivanovski

Архивата на „Охридско лето“ за првпат предадена во Охридскиот архив

Sase Ivanovski

Директорот на црногорската полиција: Бомбашкиот напад во Цетиње е црвена линија

Sase Ivanovski

(ФОТО) Тревис Скот заврши зад решетки: Раперот предизвикал неред под дејство на алкохол

Sase Ivanovski

Путин од Виетнам: Прашањата со санкциите од трети земји може да се решат

Sase Ivanovski

Подарокот на Путин за Ким голем удар за Западот: Сателитска технологија која им овозможува на неговите проектили да гаѓаат американски бази

Sase Ivanovski

Гутереш повика на нов пристап кон мирот и безбедноста во дигиталниот свет

Sase Ivanovski

Во голем руски напад е оштетена украинска термоцентрала

Sase Ivanovski

ГО ЧУВАШЕ ЧОВЕКОТ ШТО ЈА ПОЧНА КРВАВАТА ВОЈНА МЕЃУ ДВАТА КЛАНА Кој е Драган Рогановиќ, првата жртва на експлозијата во Цетиње?

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) СП. поткаст: Штетните трендови на социјалните мрежи

Sase Ivanovski

Канцеларијата за човекови права на ОН нотираше 6 израелски напади врз Газа како можни злосторства против човештвото

Sase Ivanovski

Експерти на ОН ги повикаа производителите на оружје да не го снабдуваат Израел

Sase Ivanovski

(Видео) Руските министри избркани од салата за состаноци во Северна Кореја

Sase Ivanovski
Вчитувам....