19.8 C
Скопје
25/07/2024 02:44
МАКТЕЛ

  

     

 

Текстилниот отпад шанса за нови бизниси

      

Магацините и халите на штипските текстилни конфекции се затрупани со текстилен отпад. Материјалот кој останува по шиењето на готовите текстилни производи се складира и мора да помине низ посебна процедура, за да се транспортира на градската депонија „Трештена скала”. Кирил Нашков, претставник на штипските текстилни конфекции во текстилниот кластер вели дека токму тој отпад е неубава слика пред странските партнери, кога ги посетуваат фабричките погони, за склучување нови договори. Но, сега веќе сите знаат, на почетокот на партнерите мораше да им објаснуваме што тоа значи и зошто го правиме. Се снаоѓаме, со тоа што подискретно го складираме тој отпад, но сега засега таква е законската процедура. Прво треба да поминат од Царина да го видат тој отпад, потоа да го складираме и уништиме, вели Нашков.

   

Токму овој отпад е шанса за бизнис, посочува Нашков, но и Борис Шарковски од Фондацијата за развој на локалната заедница (ФРЛЗ) и Кристина Ампева од „Гласен текстилец”. Нашков со партнер од Хрватска пред пет години создале фирма за рециклирање и искористување на текстилниот отпад од македонските текстилни фабрики и тоа за автомобилската индустрија во Хрватска. Но, идејата пропаднала поради актуелните закони и прописи во земјава. Тогаш не најдовме разбирање од Царинската управа, бидејќи баравме да нè ослободат од вредноста на тој отпад. Тогаш ни рекоа дека не може да се смени таа регулатива, тешко е да се организира таа промена и така тоа остана и фирмата чека некои подобри времиња. Мислам штета е тој отпад да се уништува на овој начин, како што сега го уништуваме. Прво ја загадуваме животната средина, потоа имаме огромни трошоци за него, а во целиот свет се рециклира и се прави некаков производ од него, вели Нашков.

 

Две невладини организации ФРЛЗ и „Гласен текстилец” веќе неколку години работат на рециклирање на текстилниот отпад. Шарковски од ФРЛЗ вели дека имаат истражувања и анализи за рециклирањето на текстилниот отпад. Забележува дека текстилниот отпад го гледаат не како отпад, туку како ресурс со кој може да се произведе нов производ со додадена вредност. Она што ние со овој проект го правиме е прво да ја подигнеме свеста на луѓето дека текстилниот отпад не е само отпад, туку е ресурс, репроматеријал, којшто може да овозможи економска независност на одредени социјални категории луѓе, вели Шарковски. Посочува дека подолго време од текстилниот отпад произведуваат перници за седење, украсни перници, потоа за домашни миленици и кукли за деца. Но исто така има и други начини којшто може да се употреби за изолациски панели, бехатон-плочки, широка е употребата, вели Шарковски. За време на пандемијата ангажирале текстилни работнички кои останале без работа, а по неа и лица од социјално ранливите категории кои ги шијат производите од текстилниот отпад. На истата проблематика со години работи и „Гласен текстилец”. Кристина Ампева од „Гласен текстилец” вели дека како здружение формирано од текстилни работнички имаат прилично познавање од работењето со текстилен отпад, лон-производство. Посочува дека со поддршка на фондацијата „Kvinna till Kvinna” имале можност овие две години да поработат подлабоко на тој сегмент и се однесува на вистинско економско зајакнување на жените преку социјални претпријатија или задруги.

   

     

– Дополнително во време на корона-кризата многу жени од текстилниот сектор останаа без работа (самохрани мајки, хронично болни, мајки на деца до 10 години), па го видовме и на дело недостигот од тоа лон-производство во време кога никому не му беше дојдено до модни парчиња и брендови поради фактот што целиот свет беше затворен и бевме дома. Дополнително и онаа зелена агенда која ни се наметна како потреба, а во која брзата мода е на второ место како глобален загадувач, нè натера да ги следиме искуствата во светот и регионот. Нашето следење се однесуваше на: како да работиш со текстил, а да си солидно платен и имаш плата достојна за живот, како да создадеш работни места кои имаат соодветни услови и убава работна атмосфера, работни места чија мисија е профитот да биде поделен еднакво, а дел и за планирање нови работни места на жени и лица во социјален ризик, но и како да бидете одговорни кон животната средина со значително намален текстилен отпад, а воедно да придонесувате кон нови и добро платени работни места, вели Ампева. Забележува дека е потребна стратегија, но и закон за социјални претпријатија и задруги, а токму за време на корона-кризата покажаа и докажаа дека стабилни и отпорни за разлика од типичните фирми. Исто видовме и кај нас дека жени кои ги изгубија работните места во време на корона-кризата почнаа со шиење маски, торби, промотивни материјали и имаа солидни приходи откако ги изгубија работните места. Но сепак ни треба законска регулатива и следење на позитивните пракси, како на пример во Полска, фондови и поголемо разбирање од властите дека ова е модел на иднината кој е солидарен, фер, се грижи за најранливите, е општествено и социјално одговорен, а воедно и се грижи за заштита на животната средина и од отпадот се отвораат нови и платени работни места, вели Ампева. На штипската депонија завршуваат од 600 до 700 тони отпад од текстилните конфекции. Анализите на Фондацијата за локален развој на заедницата покажуваат дека на штипската депонија „Трештена скала” завршуваат од 600 до 700 тони текстилен отпад наместо да се рециклира, односно да се искористи за производство на нови текстилни производи.

Директорот на штипското комунално претпријатие „Исар”, Трајче Здравков, за МИА појаснува дека на депонијата годишно пристигнува околу 30.000 тони различен отпад, од кои потврдува дека од 600 до 700 тони се од штипските конфекции, со што во вкупниот отпад учествува со околу три проценти. Се согласува дека овој отпад влегува со 40 проценти, но ако се земе во делот на индустрсикиот отпад, кој пристигнува на депонијата од сите индустриски капацитети од Општина Штип. Комуналниот инспектор во Општина Штип, Борче Везенков, вели дека е добро што од 1 јануари 2023 година во сила стапува новиот Закон за употреба на текстилен отпад, масла и гуми од возила. – Според новиот Закон, член 52, градоначалникот има обврска да одреди локации на кои ќе има селектирање на овој отпад. Се планира на местата каде што ќе бидат поставени контејнери за примарна селекција, а знаете дека на повеќе локации во градот има контејнери во боја, за пластика, хартија и стакло, се надевам дека на истите тие места ќе бидат обезбедени и контејнери за одделено селектирање на текстилниот отпад, вели Везенков. Штипската депонија изминатото лето беше запалена од непознати сторители, на неа гореше секаков отпад, меѓу кој е текстилниот. Горењето на депонијата е и загадување на животната средина, а во околните села и градот се чувствуваше непријатна реа. Текстилниот отпад се користи и како енергент. Модната индустрија е еден од загадувачите на животната средина, поради несоодветната искористеност на отпадот. Маријана Ацевски-Томовска од Текстилната конфекција „Златекс”-Скопје вели дека современиот начин на живеење налага да се размислува на поинаков начин за квалитетот на животната средина. Текстилниот кластер подолго време се трудеше да изнајде начин како да се третира текстилниот отпад, а истовремено да се почитуваат еколошките стандарди. До пред извесен период целиот текстилен отпад завршуваше на депониите. Меѓутоа, со реализација на регионалниот проект „Енергија од отпад за цементната индустрија од Западен Балкан”, со директна поддршка на Германското друштво за меѓународна соработка, се создадоа услови за користење индустриски текстилен отпад како алтернативно гориво во цементарница.

– Со овој проект, го правиме тоа на начин што го носиме текстилниот отпад во Цементарница „Усје”, каде што се согорува со многу висока температура и се претвора во гориво, а притоа не испушта штетни гасови во воздухот. Втор бенефит е тоа што во соработка со Царинската управа е поедноставена постапката за уништување на текстилниот отпад и не помалку важен бенефит е тоа што се намалени трошоците, рече Ацевски-Томовска. Директните увозници имаат капацитет да собираат и транспортираат отпад, но малите произведувачи зависат од организаторите, посочува Љупка Миладинова-Џамбазовски од текстилната конфекција „Албатрос”-Штип.  Носењето на отпадот до Цементарница треба да го организираат самите компании, така што тоа би требало да се врши редовно, а сега со новите зголемени трошоци, сепак тоа ќе биде малку поголем товар за компаниите, вели Миладинова-Џамбазовски. Според бизнис-секторот, потребна е институционална поддршка за да може проектот да заживее на целата територија, но сметаат дека ова е одлична бизнис-идеја, која ќе придонесе за чиста и здрава средина.

    

Најново

Храната на „Мекдоналдс“ е забранета во Париз: Усеин Болт токму со неа испиша историја

Sase Ivanovski

Од Бијонсе до Џорџ Клуни: Холивудски ѕвезди со поддршка за Камала Харис

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ТРАМП СЕ ИЗГЛУПИРА: Проблемот со Камала Харис е што е левичар и што е жена!

Sase Ivanovski

ТЕШКАТА СУДБИНА НА ПОЛСКА И ПОЛСКИОТ НАРОД, СО ВЕКОВИ ЧЕРЕЧЕНА И МАЛТРЕТИРАНА ОД ГЕРМАНИЈА И РУСИЈА!

Sase Ivanovski

Елфет Исмаили нова заменик министерка за одбрана

Sase Ivanovski

Средба Муцунски – Шаленберг во Виена

Sase Ivanovski

Зијадин Сеља: Нов уставен поредок една од темите на Централното претседателство на Алијанса

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ: Од рудниците за литиум Србија ќе добие куп пари, нема да знаеме што да правиме со парите, загадувањето ќе биде минимално

Sase Ivanovski

ГОРАН СДК: Имавме специјална обвинителка што падна на чанти и тросед, а сега имаме Антикорупциска комисија што паѓа на поминување граница преку ред

Sase Ivanovski

Мисајловски – Гир: Интензивирање на соработката со ЕУ во доменот на безбедноста и одбраната

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) СРПСКА АНАЛИТИЧАРКА: Русите не ги спасија Ерменците од егзодус од Нагорно Карабах, не ги спасија ни Србите од Српска Краиана за време Олуја, време е да се свртиме кон САД и ЕУ

Sase Ivanovski

ПО 30 ГОДИНИ ГРАДБА И ПОТРОШЕНИ СТОТИЦИ МИЛИОНИ ЕВРА: ПРУГАТА КОН БУГАРИЈА Е НЕИСПЛАТЛИВА И НИКОГАШ НЕМА ДА СЕ ИЗГРАДИ, ВЛАДАТА ЌЕ БАРА ЕВРОПСКИТЕ КРЕДИТИ ДА СЕ ПРЕНАМЕНАТ ЗА БРЗА ПРУГА ОД СРБИЈА ДО ГРЦИЈА

Sase Ivanovski

Приведен крадец, расчистени четири кривични дела, одредена мерка притвор

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВИСТИНСКИ ВОДОПАД НА АВТОПАТОТ СРБИЈА – МАКЕДОНИЈА КАЈ ГРДЕЛИЧКА КЛИСУРА

Sase Ivanovski

Приведен дилер на дрога, баран со централна потерница

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ: СМЕШНО Е ДА СЕ ОЧЕКУВА ДЕКА АКО ПОБЕДИ ТРАМП САД ЌЕ ЗАСТАНАТ НА СТРАНАТА НА СРБИЈА

Sase Ivanovski

Кинезите кои го градат автопатот за Охрид ќе ја повлечат тужбата во Париз против ЈПДП

Sase Ivanovski

Лишени двајца косовски државјани, во автобус криумчареле стока без соодветна документација

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) Хеликоптер на МВР исфрли над 50 тони вода врз пожарот во реонот на Јасен

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ: КАМАЛА ХАРИС ИМА ГОЛЕМИ ШАНСИ ДА ПОБЕДИ ЗАТОА ШТО МИШЕЛ ОБАМА ЌЕ ЗАСТАНЕ ЗАД НЕА И ЌЕ БИДЕ ГЛАВЕН НЕЈЗИН ПРОМОТОР А ТАА Е МЕГА ПОПУЛАРНА ВО САД МЕЃУ МАЛЦИНСТВАТА МЛАДИТЕ И ЖЕНИТЕ

Sase Ivanovski

СДСМ: Тошковски да си го праша Мицкоски за тајната коалиција со ДУИ

Sase Ivanovski

ФУРКАН САЛИУ: Мицкоски изгледа мотивиран нешто навистина да смени. Се надевам дека оваа мотивација ќе трае барем еден мандат.

Sase Ivanovski

Министерот Перински со градоначалниците од Полошкиот плански регион: Многу приоритетни прашања во општините чекаат на финансиската поддршка од Владата, потребите на граѓаните се најважни

Sase Ivanovski

РЕК Битола работи со блок 3, испадна од мрежа блок 1, на блок 2 во тек е ремонт

Sase Ivanovski

Пчелар од струмичко предизвикал пожар, при гаснењето добил изгореници

Sase Ivanovski

Удрил велосипедост со возило, избегал па сам се пријавил

Sase Ivanovski

Официјална средба на Герасимовски со амбасадорот на Република Туркијe Фатих Улусој

Sase Ivanovski

Се бара притвор за осомничените за убиството во Гостивар, мотив било несогласувања и конфликти

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) Изгаснат пожарот во струмичко Ново село, причинети се огромни материјални штети

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ: ТОА ШТО ПУТИН ГО БАРА ОД ЗЕЛЕНСКИ НИКОЈ НОРМАЛЕН ЛИДЕР НА ЗЕМЈА НЕ МОЖЕ ДА ГО ПРИФАТИ

Sase Ivanovski

ДКСК ја чека документацијата за имотната состојба на Јанушев, постапува по предметот за синот на Мицкоски

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ: УКРАИНА НИКОГАШ НЕМА ДА ЈА ПОБЕДИ РУСИЈА, А И РУСИЈА ТРПИ ГОЛЕМИ ШТЕТИ ПОРАДИ ВОЈНАТА, И НА ДВЕТЕ СТРАНИ ТРЕБА ДА ИМ ДОЈДЕ ПАМЕТ И ДА ЈА ПРЕКИНАТ ВОЈНАТА

Sase Ivanovski

Разрешен директорот на КПУ Затвор „Скопје“ Филип Андов, за в.д. поставен Бобан Утковски 

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ: Ме загрижува тоа што Русија почнува да ја смета ЕУ за безбедносна закана како НАТО

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ: Може ќе воведеме санкции за Русија кога притисокот врз Србија ќе биде преголем

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ: РУСИТЕ НАУЧИЈА ПРОПАГАНДА ОД ЗАПАДОТ, НЕМА РАЗЛИКА МЕЃУ ЦНН, ББЦ И РТ

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ: ВО МОМЕНТОВ НИТУ ЗАПАДОТ НИТУ РУСИЈА НЕ РАБОТАТ ВО ИНТЕРЕС НА СРБИЈА

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ТУРИСТИ ЕДВАЈ СПАСИЈА ЖИВА ГЛАВА ВО СКИЈАТОС ОТКАКО АВИОН ГИ КРЕНА ВО ВОЗДУХ СО СВОИТЕ МОЌНИ МОТОРИ

Sase Ivanovski

(ВИДЕО) ВУЧИЌ ИМАЛ КАВГА СО МАКЕДОНСКИ ПРЕМИЕР, НЕ ОТКРИ СО КОГО: Му велам ако нон стоп гласате како ќе ви кажат САД и ЕУ, што не се укинете како влада и прогласите протекторат?!

Sase Ivanovski

БРАВО: ЈК травел му подариле одмор на повредениот пожарникар

Sase Ivanovski

ДОКТОР МУАМЕДИ: Кога се вработуваат лекари истовремено треба да се вработуваат и медицински сестри и друг здравствен персонал, па дури и нездравствен персонал

Sase Ivanovski

Собирање и расчистување од непрописно одложен отпад на бул.,,Никола Карев”

Sase Ivanovski

СВР Битола поднесе кривични пријави за „уцена“, „полов напад и силување“ и „помагање“

Sase Ivanovski

Прилепчанец се самозадоволувал во парк пред малолетници

Sase Ivanovski

50 години демократија во Грција – подеми и падови

Sase Ivanovski

Руски разузнавач е повреден во експлозијата на автомобил во Москва

Sase Ivanovski

ВИДЕО:| Во авионската несреќа во Непал загинаа 18 луѓе

Sase Ivanovski

ФОТО: Се расчистува Халкидики, акција со багери за отстранување на лежалки и чадори

Sase Ivanovski

Влада донесе одлука: Вработувања на 600 специјализанти во болниците, разрешен директорот на Шутка и именувани повеќе директори

Sase Ivanovski

БОГОЈЕСКИ: Сребреница не е геноцид, Украина и Израел мора да се помагаат, Косово не ги исполнува меѓународните стандарди за независност и Македонија треба да го повлече признавањето на таа провинција

Sase Ivanovski

Француски медиуми: Уапсен 18-годишник кој планирал напад за време на Олимписките игри

Sase Ivanovski

Комитетот за координирање и управување со кризи ќе има седница за состојбата со пожарите

Sase Ivanovski

Нова анкета: Камала Харис води пред Трамп

Sase Ivanovski

КРЕШИМИР ЌЕ СИ ЛЕЖИ ЗАТВОР 50 ГОДИНИ? Жителите на Дарувар се во голема болка, 24 јули е прогласен за Ден на жалост

Sase Ivanovski

ОН: 150.000 луѓе се раселени од Кан Јунис за само еден ден

Sase Ivanovski

Холандскиот филм „Млеко“ победник на седмото издание на „Beach film festival Ohrid 2024“

Sase Ivanovski

Камала Харис ќе го бојкотира говорот на Нетанјаху во Конгресот

Sase Ivanovski

Макрон одбива да ја назначи премиерката договорена од левицата

Sase Ivanovski

Германија забрани работа на муслиманска организација: „Таа промовира екстремистичка идеологија“

Sase Ivanovski

ГРЦИТЕ НЕМААТ МИЛОСТ ЗА НЕСОВЕСНИТЕ ТУРИСТИ Паркирале на кружен тек, им летнаа таблиците

Sase Ivanovski

СЕЛИН ДИОН ЌЕ ПЕЕ НА ОТВОРАЊЕТО НА ОЛИМПИЈАДАТА ВО ПАРИЗ Уште една поп-ѕвезда ќе настапи, сè се држи во тајност

Sase Ivanovski

Жителите на Шуто Оризари оставени на немилост: Нема автобуси по 10 часот

Sase Ivanovski

МУ НЕМА КРАЈ НА УЖАСОТ ВО БИТОЛА: Битолчанецот кој силувал 18-годишна девојка со уцена, на ист начин ја принудил да му плати 5.500 евра

Sase Ivanovski

ЕК: Македонија спроведе реформи за независност на судството, но останува загриженоста за негова заштита од влијание

Sase Ivanovski

Курти ги повика граѓаните на Косово да не го величаат Фатон Хајризи

Sase Ivanovski

Стопанска комора: Време е да седнеме со синдикатите и да ги соочиме аргументите за „недела неработен ден“

Sase Ivanovski

Тошковски: Ќе процесуираме постапки за сите „недопирливи“ чиешто име не смеело да се спомне досега

Sase Ivanovski

ДКСК ќе иницира постапка до надлежен орган против заменик министер за распоредување на вработени за време на избори

Sase Ivanovski

МВР има двајца осомничени за подметнување два пожари

Sase Ivanovski

ЗОШТО МАКЕДОНЦИТЕ НЕ СИ ЈА САКААТ ДРЖАВАТА?!?!

Sase Ivanovski

ТОА ШТО АНАЛИЗАВА Е НА ДОЈЧЕ ВЕЛЕ Е КАКО СОЛ НА РАНА: Македонија за пет години покуса за 170 илјади работници

Sase Ivanovski

Платформата за борба против корупција: ДКСК да се воздржи од поткопување на довербата што ја изградија претходниците

Sase Ivanovski

Украина: Ние сме подготвени за преговори, но Русија не е

Sase Ivanovski

Азески и Јаневска разговарале за проширување на концептот за дуално образование

Sase Ivanovski

Книжевниот фестивал „Добра приказна“ бара онлајн донации за да се одржи

Sase Ivanovski

СДСМ: Тошковски одбрал лош начин за да не одговори на клучните прашања

Sase Ivanovski

Малолетници објавувале експлицитни фотографии од нивни соученик во група на социјални мрежи

Sase Ivanovski

Податочните центри во Ирска потрошиле повеќе струја од сите домаќинства заедно

Sase Ivanovski

Градежно – занаетчиски работи во општинските основни училишта на територија на општина Гази Баба

Sase Ivanovski

Јапонски истражувачи поставија нов светски рекорд за брзина на интернет

Sase Ivanovski
Вчитувам....